Βουλωμένος Καθετήρας: Αίτια, Ξεβούλωμα & Πλύση με Uro-Tainer (2026)

Ο βουλωμένος καθετήρας είναι από τις πιο συχνές επιπλοκές του μόνιμου καθετήρα ούρων, ουρηθρικού (τύπου Foley) ή υπερηβικού. Τα ούρα δεν βγαίνουν, η κύστη γεμίζει και συχνά τα ούρα διαρρέουν γύρω από τον καθετήρα. Στις περισσότερες περιπτώσεις φταίνε τα άλατα και οι κρύσταλλοι που χτίζονται σιγά σιγά μέσα του. Παρακάτω θα βρείτε πώς το καταλαβαίνετε, τι κάνετε τώρα, πότε πάτε στα επείγοντα και πώς η πλύση με Uro-Tainer βοηθά να μη βουλώνει ξανά.

Είναι Πραγματικά Βουλωμένος;

Ένας άδειος ουροσυλλέκτης δεν σημαίνει πάντα απόφραξη. Πριν από οτιδήποτε άλλο ελέγξτε:

• Στενά εσώρουχα ή ρούχα που πιέζουν τον σωλήνα.
• Τσακίσματα: περάστε το χέρι σας σε όλο το μήκος του σωλήνα, από τον καθετήρα μέχρι τον ουροσυλλέκτη.
• Ταινίες στερέωσης που σφίγγουν τον σωλήνα. Δείτε πώς στερεώνεται και αλλάζει ο ουροσυλλέκτης.
• Θέση του ουροσυλλέκτη: πάντα χαμηλότερα από την κύστη, είτε κάθεστε είτε είστε ξαπλωμένοι, ποτέ όμως στο πάτωμα.
• Δυσκοιλιότητα: το γεμάτο έντερο πιέζει την κύστη και τον καθετήρα.

Τα Σημάδια της Απόφραξης

• Λίγα ή καθόλου ούρα στον ουροσυλλέκτη, ενώ πίνετε κανονικά.
• Διαρροή ούρων γύρω από τον καθετήρα: τα ούρα δεν περνούν από μέσα, οπότε βγαίνουν γύρω του.
• Πίεση, πόνος ή κράμπες στο κάτω μέρος της κοιλιάς, αίσθημα γεμάτης κύστης.
• Κρύσταλλοι ή «αμμουδιά» στα ούρα ή στα «μάτια» του καθετήρα όταν αφαιρείται.

Γιατί Βουλώνει ο Καθετήρας

Η συχνότερη αιτία είναι οι επικαθίσεις αλάτων. Ορισμένα μικρόβια, με πιο γνωστό τον Proteus mirabilis, αποικίζουν τον καθετήρα και σχηματίζουν βιοφίλμ, ένα λεπτό στρώμα μικροβίων πάνω στην επιφάνειά του. Παράγουν ένα ένζυμο, την ουρεάση, που μετατρέπει την ουρία σε αμμωνία και κάνει τα ούρα αλκαλικά (υψηλό pH). Σε αλκαλικά ούρα, τα φωσφορικά άλατα ασβεστίου και μαγνησίου κρυσταλλώνονται και «χτίζουν» σιγά σιγά τον καθετήρα από μέσα, μέχρι να τον φράξουν.

Οι επικαθίσεις μπορεί να σχηματιστούν:

• Μέσα στον καθετήρα: φράζουν τη ροή.
• Έξω και πάνω στο μπαλόνι: δυσκολεύουν το ξεφούσκωμα και την αφαίρεση, και μπορεί να τραυματίσουν την ουρήθρα.

Άλλες αιτίες είναι οι θρόμβοι αίματος, η βλέννα, οι πέτρες στην κύστη και, όπως είδαμε, τα τσακίσματα και η δυσκοιλιότητα. Αν έχετε νεφροστομία, δείτε το αντίστοιχο άρθρο για το βούλωμα του καθετήρα νεφροστομίας.

Επιπλοκές Αν Δεν Αντιμετωπιστεί

• Επίσχεση ούρων: η κύστη γεμίζει και πονά. Δείτε την επίσχεση ούρων.
• Σπασμοί της κύστης με διαρροή γύρω από τον καθετήρα.
• Ουρολοίμωξη, που μπορεί να ανέβει στα νεφρά. Δείτε την ουρολοίμωξη από καθετήρα.
• Δύσκολη αφαίρεση του καθετήρα και τραυματισμός της ουρήθρας. Σε σπάνιες περιπτώσεις χρειάζεται επέμβαση για να αφαιρεθεί.

Πότε Πάτε Αμέσως σε Γιατρό

• Δεν βγαίνουν καθόλου ούρα για περίπου 2 ώρες παρά τους ελέγχους, με πόνο ή φούσκωμα στην κοιλιά.
• Πυρετός, ρίγη, πόνος στη μέση ή στα πλευρά.
• Αίμα ή θρόμβοι στα ούρα που δεν περνούν.
• Σε ηλικιωμένους: ξαφνική σύγχυση, υπνηλία ή αδυναμία, που συχνά είναι το μόνο σημάδι λοίμωξης.

Μην προσπαθήσετε να ξεβουλώσετε τον καθετήρα σπρώχνοντας υγρό με σύριγγα και δύναμη. Συχνά η σωστή λύση είναι η αλλαγή του καθετήρα από γιατρό ή νοσηλευτή.

Πλύση του Καθετήρα με Uro-Tainer

Όταν ο καθετήρας βουλώνει ξανά και ξανά, ο γιατρός ή ο νοσηλευτής μπορεί να συστήσει τακτική πλύση συντήρησης με έτοιμα, αποστειρωμένα διαλύματα. Η σειρά Uro-Tainer της B. Braun έχει διαφορετικό διάλυμα για κάθε πρόβλημα:

	Uro-Tainer Suby G	Uro-Tainer Polihexanide
Δραστικό	Κιτρικό οξύ 3,23%	Πολυεξανίδη (PHMB) 0,02%
Για τι	Καθετήρας που βουλώνει από άλατα και κρυστάλλους. Διαλύει την υπάρχουσα κρυστάλλωση και περιορίζει τη δημιουργία νέας.	Βλέννα, θολά ή δύσοσμα ούρα, μικρόβια στον καθετήρα. Μηχανική έκπλυση και μείωση του αποικισμού.
Πώς	Μπαίνει με βαρύτητα, μένει 5 λεπτά με κλειστό σφιγκτήρα και βγαίνει.	Μπαίνει και βγαίνει με βαρύτητα, χωρίς αναμονή.
Συχνότητα κατά τον κατασκευαστή	Συνήθως 2–3 φορές την εβδομάδα.	2 φορές την εβδομάδα, επανεκτίμηση σε 3 εβδομάδες, μετά 1–2 φορές την εβδομάδα.
Συσκευασία	Σάκος 100 ml, αποστειρωμένος, μίας χρήσης, έτοιμος για σύνδεση στον καθετήρα.

Ο φυσιολογικός ορός κάνει μόνο μηχανική έκπλυση: ξεπλένει υπολείμματα, αλλά δεν διαλύει τα άλατα. Γι' αυτό δεν βοηθά όταν ο καθετήρας βουλώνει από κρυστάλλους.

Σημαντικό: οι πλύσεις δεν χρειάζονται σε όλους όσοι έχουν καθετήρα και δεν αντικαθιστούν την αντιβίωση όταν υπάρχει λοίμωξη. Γίνονται όταν τις συστήσει ο γιατρός ή ο νοσηλευτής, που ορίζει και τη συχνότητα. Για όσους βουλώνουν συχνά, μια μέτρηση του pH των ούρων με ταινίες βοηθά: τα αλκαλικά ούρα είναι ισχυρή ένδειξη ότι σχηματίζονται άλατα.

Πώς γίνεται η πλύση, βήμα-βήμα

1. Προετοιμασία: αν ο σάκος είναι κρύος, ζεστάνετέ τον μέσα στη συσκευασία του. Πλύνετε τα χέρια και, αν γίνεται, φορέστε γάντια μίας χρήσης.
2. Σύνδεση: κλείστε τον σφιγκτήρα του σάκου, αφαιρέστε το καπάκι χωρίς να αγγίξετε τον αποστειρωμένο σύνδεσμο, αποσυνδέστε τον ουροσυλλέκτη και συνδέστε το Uro-Tainer στον καθετήρα.
3. Είσοδος: κρατήστε τον σάκο πάνω από την κύστη, ανοίξτε τον σφιγκτήρα και αφήστε το διάλυμα να μπει μόνο του. Μην πιέζετε τον σάκο. Δεν χρειάζεται να μπει όλη η ποσότητα.
4. Παραμονή: με το Suby G κλείστε τον σφιγκτήρα για 5 λεπτά. Με το Polihexanide δεν χρειάζεται αναμονή.
5. Επιστροφή: ανοίξτε τον σφιγκτήρα και χαμηλώστε τον σάκο κάτω από την κύστη, για να γυρίσει το υγρό.
6. Τέλος: αποσυνδέστε, πετάξτε τον σάκο, που είναι μίας χρήσης, και συνδέστε καθαρό ουροσυλλέκτη.

Προσοχή: μη βάζετε περισσότερο υγρό από όσο δέχεται η κύστη. Αν συναντήσετε αντίσταση, πονάτε ή βλέπετε αίμα, σταματήστε και επικοινωνήστε με τον γιατρό ή τον νοσηλευτή. Το Polihexanide δεν χρησιμοποιείται αν έχετε αλλεργία στην πολυεξανίδη ή στη χλωρεξιδίνη, όταν υπάρχει κυστίτιδα ή αίμα στα ούρα, ούτε τις πρώτες μέρες μετά από επέμβαση στην κύστη ή στο ουροποιητικό. Ακολουθείτε πάντα τις οδηγίες χρήσης μέσα στη συσκευασία.

Πρόληψη: Για να Μη Βουλώνει Ξανά

• Πίνετε αρκετά υγρά, αν ο γιατρός δεν σας έχει βάλει περιορισμό, ώστε τα ούρα να είναι ανοιχτόχρωμα και να «ξεπλένουν» τον καθετήρα.
• Αποφύγετε τη δυσκοιλιότητα με φυτικές ίνες, υγρά και κίνηση.
• Ουροσυλλέκτης πάντα χαμηλότερα από την κύστη, χωρίς τσακίσματα, και άδειασμα όταν γεμίσει περίπου ως τα 2/3.
• Υγιεινή: πλύσιμο χεριών πριν και μετά από κάθε χειρισμό, καθαρισμός της περιοχής εισόδου με νερό και ήπιο σαπούνι κάθε μέρα.
• Σημειώστε κάθε πότε βουλώνει. Αν βουλώνει σε τακτικό διάστημα, ο γιατρός μπορεί να αλλάζει τον καθετήρα λίγο νωρίτερα, να αλλάξει τύπο ή υλικό, ή να συστήσει πλύση με Uro-Tainer Suby G.

Για τους τύπους καθετήρων, την αλλαγή και τη γενική φροντίδα, δείτε τον οδηγό για τον καθετήρα ούρων (ουροκαθετήρα). Για τους λόγους που γίνεται πλύση της κύστης γενικότερα, δείτε για ποιους σκοπούς γίνεται η πλύση της ουροδόχου κύστης.

Για Φροντιστές Ηλικιωμένων

Οι ηλικιωμένοι με μόνιμο καθετήρα κινδυνεύουν περισσότερο από αποφράξεις, γιατί συχνά πίνουν λίγα υγρά, κινούνται λίγο και έχουν δυσκοιλιότητα. Ελέγχετε τον ουροσυλλέκτη αρκετές φορές τη μέρα και προσέξτε ιδιαίτερα τη συμπεριφορά: η ξαφνική σύγχυση ή ανησυχία μπορεί να είναι το πρώτο σημάδι ότι ο καθετήρας βούλωσε ή ότι υπάρχει λοίμωξη, ακόμη και χωρίς πυρετό. Τα Uro-Tainer είναι απλά στη χρήση και μπορεί να τα κάνει και ο φροντιστής, αφού του δείξει ο νοσηλευτής.

${{products:118,119}}

Συχνές Ερωτήσεις

Πώς καταλαβαίνω ότι ο καθετήρας βούλωσε;

Ο ουροσυλλέκτης μένει άδειος ή γεμίζει πολύ λίγο, ενώ πίνετε κανονικά. Συχνά υπάρχει και διαρροή ούρων γύρω από τον καθετήρα, πίεση ή πόνος στην κοιλιά και αίσθημα ότι η κύστη είναι γεμάτη.

Μπορώ να ξεβουλώσω τον καθετήρα μόνος μου;

Ελέγξτε πρώτα τα απλά: τσάκισμα στο σωληνάκι, ουροσυλλέκτη πιο ψηλά από την κύστη ή γεμάτο, δυσκοιλιότητα. Αν η ροή δεν ξαναρχίσει, μη σπρώχνετε υγρό με δύναμη. Επικοινωνήστε με τον γιατρό ή τον νοσηλευτή, που συχνά αλλάζει τον καθετήρα.

Πότε πρέπει να πάω στα επείγοντα;

Αν δεν βγαίνουν καθόλου ούρα για περίπου 2 ώρες παρά τους ελέγχους και έχετε πόνο ή φούσκωμα στην κοιλιά, ή αν έχετε πυρετό, ρίγη ή σύγχυση. Οι ηλικιωμένοι συχνά δεν έχουν πυρετό, αλλά σύγχυση.

Γιατί βουλώνει συνέχεια ο καθετήρας μου;

Στους περισσότερους ανθρώπους με μόνιμο καθετήρα που βουλώνει συχνά, η αιτία είναι τα άλατα. Ορισμένα μικρόβια κάνουν τα ούρα αλκαλικά και τα φωσφορικά άλατα κρυσταλλώνονται μέσα στον καθετήρα.

Ποια είναι η διαφορά του Suby G από το Polihexanide;

Το Uro-Tainer Suby G περιέχει κιτρικό οξύ και διαλύει τα άλατα και τους κρυστάλλους. Το Uro-Tainer Polihexanide περιέχει πολυεξανίδη και απομακρύνει βλέννα και μικρόβια από τον καθετήρα. Διαλέγετε ανάλογα με το πρόβλημα, πάντα με σύσταση γιατρού ή νοσηλευτή.

Κάθε πότε γίνεται η πλύση με Uro-Tainer;

Κατά τη B. Braun, το Suby G συνήθως 2–3 φορές την εβδομάδα. Το Polihexanide ξεκινά 2 φορές την εβδομάδα, επανεκτιμάται σε 3 εβδομάδες και συνεχίζει 1–2 φορές την εβδομάδα. Τη συχνότητα για εσάς την ορίζει ο γιατρός ή ο νοσηλευτής.

Μπορώ να κάνω πλύση με φυσιολογικό ορό;

Ο φυσιολογικός ορός κάνει μόνο μηχανική έκπλυση. Δεν διαλύει τα άλατα, γι' αυτό δεν βοηθά όταν ο καθετήρας βουλώνει από κρυστάλλους.

Κάθε πότε αλλάζει ο μόνιμος καθετήρας;

Εξαρτάται από τον τύπο και το υλικό του καθετήρα, και το ορίζει ο γιατρός. Αν βουλώνει συχνά, ο γιατρός μπορεί να τον αλλάζει νωρίτερα, πριν προλάβει να φράξει, ή να αλλάξει τύπο καθετήρα.

Ρωτήστε μας για την πλύση του καθετήρα

Δεν είστε σίγουροι αν χρειάζεστε Uro-Tainer Suby G ή Uro-Tainer Polihexanide; Πείτε μας τι σας είπε ο γιατρός ή ο νοσηλευτής και θα σας βοηθήσουμε.

Στείλτε μας με τη φόρμα παρακάτω ή καλέστε στο 2311 286 262. Η αποστολή γίνεται διακριτικά, σε απλή συσκευασία.

Πηγές

1. B. Braun. Οδηγίες χρήσης Uro-Tainer® Suby G και Uro-Tainer® Polihexanide 0,02%.
2. European Association of Urology Nurses (EAUN). Catheterisation: indwelling catheters in adults.
3. NICE guideline CG139. Healthcare-associated infections: prevention and control in primary and community care.
4. NHS. Urinary catheters.

Το άρθρο είναι για ενημέρωση και δεν αντικαθιστά τη σύσταση του γιατρού ή του νοσηλευτή σας. Τελευταία ενημέρωση: Νοέμβριος 2026.