Ο καρκίνος του προστάτη, της ουροδόχου κύστης ή της ουρήθρας αντιμετωπίζεται σήμερα με θεραπείες που σώζουν ζωές. Κάποιες από αυτές όμως αλλάζουν τον τρόπο που αδειάζει η κύστη — άλλοτε αμέσως, άλλοτε χρόνια μετά.
Αυτό το άρθρο εξηγεί τους τρεις συνηθέστερους δρόμους που οδηγούν στον διαλείποντα καθετηριασμό, και τι δικαιούστε από τον ΕΟΠΥΥ. Για τον ίδιο τον καθετηριασμό, δείτε τον πλήρη οδηγό για τους αυτολιπαινόμενους καθετήρες.
Ο καθετήρας μπορεί να χρειαστεί αμέσως ή χρόνια μετά τη θεραπεία — και δεν σημαίνει ότι κάτι πήγε στραβά.
1. Μετά από νεοκύστη
Όταν η ουροδόχος κύστη αφαιρείται λόγω καρκίνου (ριζική κυστεκτομή), ένας τρόπος αποκατάστασης είναι η ορθότοπη νεοκύστη: ο χειρουργός φτιάχνει νέα «κύστη» από κομμάτι εντέρου και τη συνδέει με την ουρήθρα, ώστε να ουρείτε από τον φυσικό δρόμο.
Η νεοκύστη όμως δεν έχει μυ που συσπάται. Αδειάζει με χαλάρωση του σφιγκτήρα και ήπια πίεση της κοιλιάς. Σε κάποιους ανθρώπους αυτό δεν αρκεί και μένουν ούρα μέσα — κάτι που οι μελέτες βρίσκουν συχνότερα στις γυναίκες:
- Σε μεγάλη σειρά 234 γυναικών με νεοκύστη, η ανάγκη για καθετηριασμό αυξανόταν με τα χρόνια: 5% τον πρώτο χρόνο, 15% στα 2–5 χρόνια, 24% μετά τα 10 χρόνια. Ο διαβήτης αύξανε τον κίνδυνο.
- Σε μικρότερη σειρά, σχεδόν 4 στις 10 γυναίκες με νεοκύστη χρειάστηκαν διαλείποντα καθετηριασμό.
Το πρακτικό μήνυμα: η νεοκύστη θέλει παρακολούθηση του υπολείμματος για χρόνια, όχι μόνο τους πρώτους μήνες. Και αν χρειαστεί καθετήρας, αυτό δεν σημαίνει αποτυχία της επέμβασης.
2. Μετά από ακτινοθεραπεία ή άλλες θεραπείες στον προστάτη
Η ακτινοθεραπεία, η βραχυθεραπεία, η κρυοθεραπεία και το HIFU μπορούν, μήνες ή χρόνια αργότερα, να προκαλέσουν στένωμα της ουρήθρας: μια ουλή που στενεύει τον αυλό και δυσκολεύει την ούρηση. Ανασκόπηση στο Current Opinion in Urology αναφέρει ότι ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος με τη βραχυθεραπεία υψηλού ρυθμού δόσης, και ότι η απλή διαστολή συχνά υποτροπιάζει.
Εδώ ο καθετήρας χρησιμοποιείται συχνά για να κρατά ανοιχτή την ουρήθρα (αυτοδιαστολή), όχι για να αδειάζει την κύστη. Αυτό έχει δικό του κωδικό και δικό του όριο στον ΕΟΠΥΥ — δείτε παρακάτω και στο άρθρο για την αυτοδιαστολή στο στένωμα ουρήθρας.
Μετά από ριζική προστατεκτομή μπορεί επίσης να δημιουργηθεί στένωση στο σημείο όπου η κύστη ενώνεται ξανά με την ουρήθρα. Αν η ροή αδυνατίζει προοδευτικά μήνες μετά το χειρουργείο, πείτε το στον ουρολόγο σας.
3. Όταν ο ίδιος ο όγκος εμποδίζει
Ένας προχωρημένος όγκος του προστάτη, της κύστης ή της ουρήθρας μπορεί να φράζει τη ροή. Μέχρι να δράσει η θεραπεία —ή όταν η θεραπεία έχει άλλους στόχους— ο διαλείπων καθετηριασμός είναι συχνά πιο άνετη λύση από τον μόνιμο καθετήρα, γιατί δεν αφήνει ξένο σώμα μέσα στην ουρήθρα και δεν σας δένει με σακούλα.
Τι δικαιούστε με τους κωδικούς C61, C67, D30.3, D30.4
Σύμφωνα με τον Πίνακα 12 του ΕΚΠΥ, όπως δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β' 5395/09.10.2025, για νεοπλάσματα του προστάτη (C61), της ουροδόχου κύστης (C67) και καλοήθη νεοπλάσματα της κύστης και της ουρήθρας (D30.3, D30.4):
- Έως 120 καθετήρες τον μήνα — περίπου τέσσερις καθετηριασμοί την ημέρα.
- Διάρκεια γνωμάτευσης έως 3 μήνες.
- Αρχική γνωμάτευση από Ουρολόγο ή Φυσίατρο· ανανέωση και από Νευρολόγο, Παθολόγο ή Γενικό Ιατρό.
- Συγχορηγούνται ουροσυλλέκτες: μίας χρήσης σε ίσο αριθμό με τους καθετήρες, ή πολλαπλών χρήσεων 10 τεμάχια τον μήνα.
- Ανώτατο μηνιαίο όριο δαπάνης 640 € για την κατηγορία.
Τα νούμερα είναι από τον Πίνακα 12 του ΕΚΠΥ, ΦΕΚ Β' 5395/09.10.2025.
Αν ο καθετήρας χρειάζεται για στένωμα μετά από ακτινοβολία ή χειρουργείο, ο σχετικός κωδικός είναι συνήθως το μετεπεμβατικό στένωμα ουρήθρας (N99.1), με όριο 30 τεμάχια τον μήνα. Ποιος κωδικός θα γραφτεί είναι απόφαση του γιατρού, ανάλογα με το γιατί χρειάζεστε τον καθετήρα.
Ολόκληρος ο πίνακας βρίσκεται στο άρθρο καθετήρες αυτοκαθετηριασμού και ΕΟΠΥΥ.
Αν μόλις ξεκινάτε
Μετά από μια διάγνωση καρκίνου, ο καθετήρας μπορεί να μοιάζει με άλλη μια απώλεια. Για τους περισσότερους ανθρώπους γίνεται γρήγορα μια διακριτική ρουτίνα λίγων λεπτών — που τους επιστρέφει τον έλεγχο.
Στο 2311 286 262 απαντάει νοσηλευτής. Μπορείτε να ρωτήσετε τι γράφει η γνωμάτευσή σας, αν η ποσότητα βγάζει νόημα ή ποιος καθετήρας ταιριάζει στα χέρια σας — ανεξάρτητα από το πού αγοράζετε τα υλικά σας. Η επίδειξη γίνεται στον χώρο σας, δωρεάν και πανελλαδικά.
Δοκιμάστε πρώτα — δωρεάν δείγμα Actreen
Ο σωστός καθετήρας κρίνεται στα χέρια σας, όχι στο χαρτί. Γι' αυτό σας στέλνουμε δωρεάν δείγμα να το δοκιμάσετε πριν αποφασίσετε.
Είμαστε συνεργάτες της B|Braun και στους καθετήρες δουλεύουμε τη σειρά Actreen: υδρόφιλοι, έτοιμοι λιπασμένοι, χωρίς ζελέ, χωρίς νερό, χωρίς αναμονή. Ανήκουν στην κατηγορία που αποζημιώνεται από τον ΕΟΠΥΥ.
- Για άνδρες: Actreen Hi-Lite Cath Nelaton 41 cm, με ίσιο άκρο, σε διαμέτρους CH08 έως CH16 — και Actreen Hi-Lite Cath Tiemann 41 cm, με ελαφρώς κυρτό άκρο, για όταν το πέρασμα στο ύψος του προστάτη είναι δύσκολο.
- Για γυναίκες: Actreen Mini Cath 9 cm — μικρός, διακριτικός, χωράει σε τσέπη ή τσαντάκι.
${{products:88,92,83}}
Ζητήστε δωρεάν δείγμα με τη φόρμα παρακάτω. Γράψτε στο μήνυμα αν ο καθετήρας είναι για άνδρα, γυναίκα ή παιδί και, αν τη γνωρίζετε, τη διάμετρο (CH) που χρησιμοποιείτε. Αν δεν ξέρετε ποιο μέγεθος σας ταιριάζει, καλέστε στο 2311 286 262 — θα σας βοηθήσουμε να το βρείτε. Δείτε επίσης όλα τα δωρεάν δείγματα.
Φόρμα επικοινωνίας
Πηγές
- Zahran MH, Eldemerdash Y, Taha DE, et al. Chronic urinary retention after radical cystectomy and orthotopic neobladder in women: Risk factors and relation to time. Urol Oncol 2017;35(12):671.e11-671.e16. doi:10.1016/j.urolonc.2017.07.032
- Finley DS, Lee U, McDonough D, et al. Urinary retention after orthotopic neobladder substitution in females. J Urol 2011;186(4):1364-9. doi:10.1016/j.juro.2011.05.069
- Chi AC, Han J, Gonzalez CM. Urethral strictures and the cancer survivor. Curr Opin Urol 2014;24(4):415-20. doi:10.1097/MOU.0000000000000070
- Al Salhi Y, Fuschi A, Martoccia A, et al. Impact of early self-clean intermittent catheterization in orthotopic ileal neobladder: prospective randomized study. Minerva Urol Nephrol 2023;75(1):59-65. doi:10.23736/S2724-6051.22.04944-8
- Prieto JA, et al. Intermittent catheter techniques, strategies and designs. Cochrane Database Syst Rev 2021;10:CD006008. PubMed
- ΦΕΚ Β' 5395/09.10.2025, Απόφαση 287, Πίνακας 12 — Αναλώσιμο Υγειονομικό Υλικό, Καθετήρες / Ουροσυλλέκτες.
Το κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την ιατρική γνωμάτευση. Η διάγνωση, η αγωγή, ο τύπος και η ποσότητα των υλικών καθορίζονται από τον θεράποντα ιατρό. Οι παροχές του ΕΟΠΥΥ μεταβάλλονται με νεότερες αποφάσεις.