Το έγκαυμα είναι βλάβη του δέρματος από θερμότητα (φωτιά, καυτό νερό, λάδι, ατμό, καυτές επιφάνειες), ήλιο, χημικά, ηλεκτρικό ρεύμα ή τριβή. Το πόσο σοβαρό είναι εξαρτάται κυρίως από δύο πράγματα: το βάθος (βαθμός) και την έκταση. Παρακάτω θα δείτε με εικόνες πώς ξεχωρίζετε ένα έγκαυμα 1ου, 2ου και 3ου βαθμού, πόσο κρατά η επούλωση και πότε χρειάζεται γιατρός.
Αν μόλις καήκατε: δροσερό τρεχούμενο νερό για 20 λεπτά, όχι πάγο, και χαλαρό κάλυμμα. Αναλυτικά βήματα θα βρείτε στο τι βάζουμε στο κάψιμο.
Για έγκαυμα 1ου και επιφανειακό 2ου βαθμού στο σπίτι
- Prontosan Wound Spray και Prontosan Wound Gel (B. Braun): βοηθούν στην προετοιμασία της κοίτης του τραύματος και περιορίζουν μικρόβια και biofilm, χωρίς να τσούζουν.
- Askina DresSil Active Border: επίθεμα σιλικόνης για τις φουσκάλες, που δεν κολλάει και αλλάζεται χωρίς πόνο.
Δεν ξέρετε τι ταιριάζει; Ρωτήστε μας.
Βαθμοί Εγκαύματος με Μια Ματιά
| Βαθμός | Πώς φαίνεται | Πόνος | Επούλωση |
|---|---|---|---|
| 1ου βαθμού | Κόκκινο, ζεστό, ξηρό, χωρίς φουσκάλες | Ναι | 3–6 ημέρες, χωρίς σημάδι |
| 2ου βαθμού επιφανειακό | Φουσκάλες με υγρό, ροζ-κόκκινο και υγρό δέρμα | Έντονος | 1–3 εβδομάδες, συνήθως χωρίς ουλή |
| 2ου βαθμού βαθύ | Ανοιχτό κόκκινο ή λευκωπό, λιγότερο υγρό | Λιγότερος | Πάνω από 3 εβδομάδες, συχνά ουλή |
| 3ου βαθμού | Λευκό, καφέ, μαύρο ή δερματώδες | Λίγος ή καθόλου | Δεν κλείνει μόνο του· χρειάζεται μόσχευμα |
| 4ου βαθμού | Καμένο δέρμα με μύες ή οστά από κάτω | Καθόλου στο σημείο | Νοσοκομείο, χειρουργείο |
Έγκαυμα 1ου Βαθμού
Αφορά μόνο την επιδερμίδα, το πάνω στρώμα του δέρματος. Το δέρμα είναι κόκκινο, ζεστό και πονάει στο άγγιγμα, χωρίς φουσκάλες. Το πιο συχνό παράδειγμα είναι το ήπιο ηλιακό έγκαυμα ή ένα γρήγορο άγγιγμα σε ταψί.
- Χρόνος επούλωσης: 3–6 ημέρες. Συχνά ξεφλουδίζει στο τέλος.
- Τι κάνετε: δροσερό νερό, μετά ενυδατική ή καταπραϋντική κρέμα, π.χ. με αλόη ή δεξπανθενόλη, και παυσίπονο αν χρειαστεί.
- Σημάδι: συνήθως κανένα.
Έγκαυμα 2ου Βαθμού
Φτάνει στο χόριο, το στρώμα κάτω από την επιδερμίδα. Το χαρακτηριστικό του είναι οι φουσκάλες με διαυγές υγρό, μαζί με έντονο πόνο, κοκκίνισμα και πρήξιμο. Συμβαίνει συχνά με καυτό νερό, λάδι, ατμό ή σίδερο.
Οι γιατροί το χωρίζουν σε δύο μορφές, γιατί έχουν διαφορετική πορεία:
- Επιφανειακό 2ου βαθμού (2Α): φουσκάλες, υγρό ροζ δέρμα, πολύς πόνος. Κλείνει σε 1–3 εβδομάδες, συνήθως χωρίς ουλή.
- Βαθύ 2ου βαθμού (2Β): πιο χλωμό ή κηλιδωτό δέρμα, λιγότερος πόνος. Κλείνει σε πάνω από 3 εβδομάδες, συχνά αφήνει ουλή και μπορεί να χρειαστεί μόσχευμα.
Φροντίδα εγκαύματος 2ου βαθμού στο σπίτι
Ένα μικρό, επιφανειακό έγκαυμα 2ου βαθμού (μικρότερο από την παλάμη, όχι σε πρόσωπο, χέρια, πόδια, αρθρώσεις ή γεννητικά όργανα) συνήθως φροντίζεται στο σπίτι:
- Δροσερό τρεχούμενο νερό για 20 λεπτά.
- Δεν σπάτε τις φουσκάλες. Αν σπάσουν μόνες τους, αφήνετε το δέρμα στη θέση του.
- Gel ή σπρέι για τραύματα αντί για λιπαρές κρέμες. Το Prontosan Wound Spray και το Prontosan Wound Gel βοηθούν στην προετοιμασία της κοίτης του τραύματος και περιορίζουν τα μικρόβια και το biofilm, χωρίς να τσούζουν.
- Επίθεμα που δεν κολλάει, π.χ. αφρώδες επίθεμα σιλικόνης, που βγαίνει χωρίς πόνο. Αλλαγή κάθε 1–3 ημέρες ή όταν βραχεί.
- Παρακολούθηση για μόλυνση: πόνος που αυξάνεται, κοκκίνισμα που απλώνεται, πύον, πυρετός.
${{products:22,44,3360}}
Έγκαυμα 3ου Βαθμού
Καταστρέφει όλο το πάχος του δέρματος και φτάνει στο λίπος από κάτω. Το δέρμα είναι λευκό, γκρι, καφέ ή μαύρο, ξηρό και σκληρό σαν δέρμα παπουτσιού. Συχνά πονάει λίγο ή καθόλου, γιατί έχουν καεί και τα νεύρα. Αυτό δεν είναι καλό σημάδι.
- Τι κάνετε: καλείτε το 166 ή πηγαίνετε στα επείγοντα. Μέχρι τότε δροσερό νερό στο σημείο, χαλαρό καθαρό κάλυμμα, καμία κρέμα.
- Θεραπεία: στο νοσοκομείο, συνήθως με χειρουργικό καθαρισμό και δερματικό μόσχευμα.
Έγκαυμα 4ου Βαθμού
Το πιο βαθύ έγκαυμα: περνά το δέρμα και φτάνει σε μύες, τένοντες ή οστά. Συμβαίνει συνήθως με φωτιά ή ηλεκτρικό ρεύμα. Είναι πάντα επείγον και αντιμετωπίζεται σε νοσοκομείο ή κέντρο εγκαυμάτων.
Πόσο Μεγάλο Είναι; Ο Κανόνας της Παλάμης
Η παλάμη του ατόμου που κάηκε, μαζί με τα δάχτυλα, καλύπτει περίπου το 1% του σώματος. Έτσι υπολογίζετε γρήγορα την έκταση:
- Μεγαλύτερο από μία παλάμη (σε έγκαυμα 2ου βαθμού και πάνω): γιατρός.
- Περίπου 10% του σώματος σε ενήλικα, ή μικρότερη έκταση σε παιδί ή ηλικιωμένο: νοσοκομείο.
Πότε Πηγαίνω σε Γιατρό
- Έγκαυμα 3ου ή 4ου βαθμού, ή δέρμα λευκό, καφέ ή μαύρο
- Έγκαυμα 2ου βαθμού μεγαλύτερο από την παλάμη
- Σε πρόσωπο, χέρια, πόδια, αρθρώσεις ή γεννητικά όργανα, ή γύρω από χέρι ή πόδι
- Χημικό ή ηλεκτρικό έγκαυμα, ή εισπνοή καπνού
- Μωρό ή παιδί κάτω των 5 ετών, ηλικιωμένος, έγκυος, άτομο με διαβήτη
- Σημάδια μόλυνσης ή έγκαυμα που δεν κλείνει σε 2–3 εβδομάδες
Μετά την Επούλωση
Όσο πιο βαθύ το έγκαυμα και όσο πιο αργά κλείνει, τόσο πιο πιθανό να μείνει σημάδι. Όταν το δέρμα κλείσει, η ενυδάτωση με μασάζ, το αντηλιακό για έναν χρόνο και, αν χρειαστεί, η σιλικόνη κάνουν μεγάλη διαφορά. Δείτε αναλυτικά πώς φεύγει το σημάδι από έγκαυμα.
Συχνές Ερωτήσεις
Πώς καταλαβαίνω τι βαθμού είναι το έγκαυμα;
Κοιτάξτε το δέρμα. Κόκκινο, ζεστό, χωρίς φουσκάλες: 1ου βαθμού. Φουσκάλες με υγρό και έντονος πόνος: 2ου βαθμού. Λευκό, καφέ, μαύρο ή σκληρό δέρμα που πονάει λίγο ή καθόλου: 3ου βαθμού, για επείγοντα.
Πόσο κρατά η επούλωση σε έγκαυμα 2ου βαθμού;
Ένα επιφανειακό έγκαυμα 2ου βαθμού κλείνει συνήθως σε 1–3 εβδομάδες. Αν δεν έχει κλείσει σε 3 εβδομάδες, μάλλον είναι βαθύτερο και χρειάζεται εκτίμηση από γιατρό ή κέντρο εγκαυμάτων.
Έγκαυμα 2ου βαθμού: σπίτι ή γιατρός;
Ένα μικρό έγκαυμα 2ου βαθμού, μικρότερο από την παλάμη, σε σημείο που δεν είναι πρόσωπο, χέρια, πόδια, αρθρώσεις ή γεννητικά όργανα, συνήθως φροντίζεται στο σπίτι. Μεγαλύτερο, σε ευαίσθητο σημείο, σε παιδί ή με σημάδια μόλυνσης: γιατρός.
Σπάω τη φουσκάλα στο έγκαυμα 2ου βαθμού;
Όχι. Η φουσκάλα προστατεύει το δέρμα από κάτω. Καλύψτε τη με επίθεμα που δεν κολλάει. Αν σπάσει μόνη της, αφήστε το δέρμα στη θέση του και καλύψτε την περιοχή.
Αφήνει σημάδι το έγκαυμα 2ου βαθμού;
Το επιφανειακό συνήθως όχι, μπορεί όμως να μείνει πιο σκούρο ή πιο ανοιχτό χρώμα για μερικούς μήνες. Το βαθύ έγκαυμα 2ου βαθμού συχνά αφήνει ουλή. Η ενυδάτωση, το αντηλιακό και η σιλικόνη βοηθούν μετά την επούλωση.
Τι είναι το έγκαυμα 4ου βαθμού;
Είναι το πιο βαθύ έγκαυμα: περνά όλο το δέρμα και φτάνει σε μύες, τένοντες ή οστά. Συμβαίνει συνήθως με φωτιά ή ηλεκτρικό ρεύμα και χρειάζεται πάντα νοσοκομείο και χειρουργική αντιμετώπιση.
Τι βαθμού είναι το ηλιακό έγκαυμα;
Τις περισσότερες φορές 1ου βαθμού: κόκκινο δέρμα που πονάει και ξεφλουδίζει σε λίγες ημέρες. Αν βγάλει φουσκάλες, είναι 2ου βαθμού. Με φουσκάλες σε μεγάλη έκταση, πυρετό ή ρίγη χρειάζεται γιατρός.
Έγκαυμα 2ου βαθμού σε παιδί: τι κάνω;
Δροσερό τρεχούμενο νερό για 20 λεπτά, χαλαρό κάλυμμα και γιατρός, ειδικά αν το παιδί είναι κάτω από 5 ετών ή το έγκαυμα είναι μεγαλύτερο από την παλάμη του. Τα παιδιά κρυώνουν εύκολα, γι' αυτό δροσίζετε μόνο το έγκαυμα και κρατάτε το υπόλοιπο σώμα ζεστό.
Γιατί ένα βαθύ έγκαυμα πονάει λιγότερο;
Γιατί έχουν καεί και οι νευρικές απολήξεις του δέρματος. Γι' αυτό ο λίγος πόνος σε έγκαυμα με λευκό, καφέ ή μαύρο δέρμα δεν είναι καλό σημάδι αλλά λόγος για επείγοντα.
Σχετικά Άρθρα
- Τι βάζουμε στο κάψιμο: πρώτες βοήθειες & κρέμα για εγκαύματα
- Σημάδι από έγκαυμα: πώς φεύγει
- Prontosan Gel: πότε και πώς
- Prontosan Spray: πότε και πώς
Ρωτήστε μας τι ταιριάζει στο τραύμα σας
Δεν ξέρετε ποιο προϊόν ταιριάζει; Στείλτε μας με τη φόρμα παρακάτω ή καλέστε στο 2311 286 262 και θα σας προτείνουμε τη σωστή λύση.
Φόρμα επικοινωνίας
Δείτε επίσης τα προϊόντα μας για φροντίδα πληγών.
Πηγές
- Warby R, Maani CV. Burn Classification. StatPearls.
- NHS. Burns and scalds.
- World Health Organization. Burns.
- Εικόνες: Servier Medical Art (CC BY-SA 3.0), Themidget17 και Sillerkiil (CC BY-SA 4.0), Wikimedia Commons, με προσαρμογή από την Traumacare.
Ενημερωτικό άρθρο, δεν υποκαθιστά ιατρική συμβουλή. Σε σοβαρό έγκαυμα καλέστε το 166.
Τελευταία ενημέρωση περιεχομένου: Νοέμβριος 2026.
